Nawozy dolistne w uprawie zbóż. Klucz do maksymalizacji plonu

Współczesne rolnictwo stoi przed wyzwaniem nie tylko utrzymania, ale i zwiększenia efektywności produkcji w obliczu zmieniających się warunków klimatycznych i rynkowych. Statystyki pokazują, że polskie uprawy wykorzystują swój potencjał plonotwórczy zaledwie w połowie – w przypadku pszenicy ozimej jest to ok. 60,8%, a żyta zaledwie 40,2%. Odpowiedzią na ten problem i sposobem na „uwolnienie” tego potencjału jest nowoczesne nawożenie dolistne.

Czym są nawozy dolistne i jaka jest ich rola?

Nawozy dolistne to specjalistyczne preparaty przeznaczone do stosowania w uprawach rolniczych (w tym zbóż), które umożliwiają dostarczenie roślinom niezbędnych składników pokarmowych bezpośrednio przez liście. Jest to metoda szczególnie istotna w momentach krytycznych – w okresach niedoborów oraz w sytuacjach, gdy pobieranie mikroelementów z gleby przez system korzeniowy jest utrudnione.

Oprysk dolistny charakteryzuje się szybkością działania i wysoką efektywnością, a nowoczesne produkty tego typu są bezpieczne zarówno dla zdrowia człowieka, jak i środowiska naturalnego. W ofercie firmy Ampol-Merol dominują nawozy marki Agravita, produkowane głównie w Stanach Zjednoczonych i Europie Zachodniej, co gwarantuje dostęp do najnowocześniejszych technologii i spełnianie wymogów Integrowanej Produkcji Roślin (IP).

Dlaczego stosowanie nawozów dolistnych jest tak ważne?

Kluczowym argumentem przemawiającym za stosowaniem dokarmiania dolistnego jest konieczność niwelowania tzw. luki w plonowaniu. Utrata potencjału plonotwórczego następuje zazwyczaj na skutek działania niekorzystnych czynników środowiskowych i uprawowych, takich jak:

• ekstremalne warunki pogodowe (susze, przymrozki);
• słabo rozwinięty system korzeniowy, który nie jest w stanie pobrać wystarczającej ilości wody i składników z gleby;
• niedobory składników pokarmowych oraz ich złe zbilansowanie w glebie;
• stresy biotyczne i abiotyczne, w tym uszkodzenia herbicydowe czy presja chorób.

Zastosowanie odpowiednio dobranego nawożenia dolistnego (w tym stymulującego) pozwala na szybką poprawę kondycji roślin, przyspieszenie regeneracji uszkodzeń oraz zwiększenie odporności na stresy, co bezpośrednio przekłada się na wyższy i lepszy jakościowo plon. Intensyfikacja produkcji polowej przy użyciu tych metod odgrywa bardzo znaczącą rolę w utrzymaniu opłacalności gospodarstw.

Rodzaje nawozów dolistnych w ofercie Ampol-Merol

Aby sprostać zróżnicowanym potrzebom upraw zbożowych, oferta Ampol-Merol obejmuje szeroką gamę produktów podzielonych na kilka kluczowych kategorii:

• Nawozy stymulujące – ich celem jest przyspieszenie wzrostu plonów i regeneracja roślin.
• Nawozy NPK – zawierają makroelementy (azot, fosfor, potas), zapewniając ich doskonałą przyswajalność i szybki wzrost roślin.
• Mikroelementy – kluczowe dla stymulacji rozwoju, poprawy odporności mechanicznej i zdrowotności zbóż.
• Siarczan magnezu – zapobiega chlorozie liści, intensyfikuje fotosyntezę i wspomaga pobieranie azotu.
• Nawozy potasowo-siarkowe – poprawiają zdrowotność roślin i efektywność wykorzystania azotu.
• Nawozy wapniowe oraz azotowe – wspierają odpowiednio strukturę i wegetację roślin.

Praktyka nawożenia dolistnego – Demo Farma – wnioski z lustracji 

Teoria nawożenia dolistnego znajduje swoje odzwierciedlenie w praktyce na Demo Farmach Ampol-Merol, gdzie w zróżnicowanych warunkach glebowych i pogodowych testowane są nowoczesne technologie uprawy. Analiza lustracji przeprowadzonych w lokalizacjach Kościeleczki, Obłaczkowo i Rypałki, dostarcza cennych informacji na temat doboru produktów w zależności od kondycji roślin i przebiegu pogody.

Strategie nawożenia w zależności od lokalizacji i warunków

Każda z analizowanych lokalizacji charakteryzowała się odmienną specyfiką, co wymusiło zastosowanie dedykowanych programów dokarmiania i biostymulacji.

Kościeleczki – intensywna stymulacja na dobrych stanowiskach

W miejscowości Kościeleczki, gdzie gleby należą do bardzo dobrej klasy, a rośliny nie wykazywały objawów niedoboru wody, strategia nawożenia skupiła się na maksymalizacji potencjału plonotwórczego.

• Zastosowana technologia: W fazie krzewienia/początku strzelania w źdźbło zastosowano mieszaninę o działaniu odżywczym i stymulującym: Agravita Aktiv 48 Plus (0,5 kg/ha) + Agravita Mn (1,5 l/ha) + Agravita Cu (1 l/ha) + Agravita Siarczan Magnezu (5 kg/ha).
• Cel zabiegu: Poprawa wigoru, intensyfikacja naturalnych procesów życiowych oraz zabezpieczenie roślin przed niedoborem miedzi, na który zboża są szczególnie wrażliwe w fazie strzelania w źdźbło.

Obłaczkowo – walka ze stresem suszy

Lustracja w Obłaczkowie ujawniła wyzwania związane z deficytem opadów w miesiącach wiosennych (marzec). Wymusiło to zastosowanie technologii „anti-stress”.

• Zastosowana technologia: Kluczowym elementem był stymulator specjalnego przeznaczenia MicroSpeed Energy (0,25 l/ha), zastosowany łącznie z mocznikiem i Agravitą Siarczan Magnezu (10 kg/ha).
• Cel zabiegu: Wydłużenie aktywności fotosyntetycznej roślin i opóźnienie procesów starzenia, co ułatwiło roślinom przetrwanie okresowych niedoborów wody i wysokich temperatur.

Rypałki – kompleksowe odżywianie na glebach średnich

W Rypałkach, na glebach średniej klasy, gdzie również odnotowano deficyt opadów, gospodarz zdecydował się na połączenie ochrony fungicydowej z zaawansowanym dokarmianiem dolistnym.

• Zastosowana technologia: Mieszanina zbiornikowa obejmowała Agravita Aktiv 48 Plus (0,5 kg/ha), Agravita Mn EDTA Plus (0,5 kg/ha), Agravita Siarczan Magnezu (10 kg/ha) oraz adiuwant Agravita Aktivator (0,5 l/ha).
• Cel zabiegu: Utrzymanie zdrowotności roślin i wspomaganie ich rozwoju mimo rozpoczynającej się redukcji pędów spowodowanej suszą.

Szczegółowa charakterystyka zastosowanych produktów z firmy Caldena

Skuteczność przeprowadzonych zabiegów wynika z zaawansowanego składu produktów marki Caldena, zastosowanych na omawianych plantacjach.

MicroSpeed Energy – tarcza przeciwko stresom

Zastosowany w Obłaczkowie produkt to nawóz dolistny stymulujący z MicroSpeed Energy. Jego unikalność polega na zawartości:

• Inhibitora Rozkładu Chlorofilu (IRC): substancja ta opóźnia degradację chlorofilu w liściach, co jest kluczowe w warunkach stresu (susza, upał), pozwalając roślinie dłużej przeprowadzać fotosyntezę.
• Kwasu pidolowego: składnik ten wspomaga metabolizm azotu i regenerację roślin po wystąpieniu czynników stresowych. Produkt ten jest dedykowany do budowania odporności roślin na niekorzystne warunki środowiskowe.

Agravita Aktiv 48 Plus – lider stymulacji i regeneracji

Agravita Aktiv 48 Plus to nowoczesny nawóz stymulujący o składzie NPK (8-20-20) wzbogacony o mikroelementy (B, Cu, Fe, Mn, Mo, Zn), w tym formy schelatowane.

• Działanie: stymuluje rozwój systemu korzeniowego, zwiększa powierzchnię blaszki liściowej i przyspiesza regenerację po uszkodzeniach zimowych czy herbicydowych.
• Stosowanie: w zbożach zaleca się dawkę 0,5 kg/ha dolistnie lub jako zaprawę nasienną (0,25-0,3 kg/t nasion), co zapewnia lepsze i bardziej wyrównane wschody,.
• Fitohormony: zawiera kinetynę i gibereliny, które naturalnie intensyfikują podziały komórkowe i wzrost roślin.
• Kompleksowe wsparcie: oprócz hormonów, nawóz dostarcza aminokwasy i kwasy humusowe, poprawiając ogólną kondycję plantacji i stymulując przyrost plonu.

Agravita Siarczan Magnezu – fundament fotosyntezy

Ze względu na fakt, że ok. 40% gleb w Polsce wykazuje niską zawartość magnezu, stosowanie tego nawozu jest kluczowe.

• Właściwości: Zawiera 16% MgO i 32% SO₃. Wyróżnia się krystaliczną postacią, która nie zbryla się i błyskawicznie rozpuszcza w wodzie.

Obecny we wszystkich trzech lokalizacjach, nawóz ten jest podstawą budowania plonu. Dostarcza magnez (niezbędny do produkcji chlorofilu) oraz siarkę (kluczową dla przemian azotowych). Jego krystaliczna, siedmiowodna formuła zapewnia doskonałą rozpuszczalność i przyswajalność.

Agravita Aktivator – klucz do efektywności zabiegu

W Rypałkach zastosowano specjalistyczny adiuwant Agravita Aktivator. Jest to produkt wielofunkcyjny, który:

• zwiększa przyczepność cieczy roboczej do liścia;
• poprawia wchłanianie substancji aktywnych (zarówno nawozów, jak i środków ochrony roślin);
• obniża napięcie powierzchniowe i ogranicza znoszenie kropel.

Agravita Mn i Cu – precyzyjne mikroskładniki

Niedobory mikroskładników mogą drastycznie obniżyć plon.

• Agravita Cu (Miedź): Zastosowana w Kościeleczkach. Miedź odpowiada za syntezę lignin (sztywność źdźbła) i przemiany azotu. Zboża wykazują na nią najwyższą wrażliwość, zwłaszcza przed fazą strzelania w źdźbło,.
• Agravita Mn (Mangan): Użyty w Kościeleczkach i Rypałkach. Mangan stymuluje krzewienie, zwiększa odporność na choroby podstawy źdźbła i usprawnia fotosyntezę.

Zestawienie odmian i technologii nawożenia w analizowanych lokalizacjach

Poniższa tabela prezentuje odmiany zbóż poddane lustracji oraz przypisane do lokalizacji kluczowe produkty nawozowe. To już kolejny sezon, gdzie oferowane przez nas odmiany zbóż stają się hitami w wielu gospodarstwach. Warto zwrócić uwagę na odmiany RGT Diplom, Maxus, KWS Jubilum czy Alabama.

Analiza powyższych danych wskazuje, że firma Ampol-Merol dobiera technologię nawożenia nie schematycznie, lecz w odpowiedzi na bieżące potrzeby roślin i warunki pogodowe w danej lokalizacji. Zastosowanie produktów Caldena (w tym MicroSpeed Energy i serii Agravita) pozwoliło na zabezpieczenie potencjału plonotwórczego nawet w trudnych warunkach suszy obserwowanych w Obłaczkowie i Rypałkach.